Gazimağusa Gezilecek Yerler: Tunç Çağı’ndan Bugüne Mağusa

Gazimağusa’yı gezmenin en kolay yolu, onu bir zaman çizgisi gibi okumak. Her dönem şehre bir şey bırakmış: bir kent, bir katedral, bir sur, bir üniversite. Aşağıda en eskiden en yeniye gidiyoruz; her durakta ne göreceğini ve nereye yürüyeceğini yazdık. Hepsini bir günde bitirmeye çalışma. İki yarım gün daha keyiflidir. Biz KARTAL, Gazimağusa’da bir tavla ve PlayStation kafesiyiz; tavsiyemiz basit: önce surların içine gir.

Tunç Çağı’ndan 7. yüzyıla: Enkomi ve Salamis

Hikâye şehrin dışında başlar. Enkomi, Tunç Çağı’ndan kalma bir yerleşim; şehrin en eski katmanı. Biraz kuzeyde, şehre 8 km kadar mesafede, Salamis var. Salamis yüzyıllar boyunca adanın baş kenti oldu, ta ki depremler ve 7. yüzyıldaki Arap akınları onu bitirene kadar.

Bugün orada sütunlu avlusu ve heykelleriyle gimnazyumu, mozaikli Roma hamamlarını ve bir zamanlar yaklaşık 15.000 kişi alan tiyatroyu gezersin. Kampanopetra bazilikası da bu alanda. Geleneğe göre Aziz Barnabas burada doğdu; manastırı ve mezarı yakında, manastırda bir ikona ve arkeoloji müzesi var. Kraliyet Mezarları da bu çevrede. Salamis için iki üç saat ayır ve yazın erken ya da geç git. Ayrıntılar Salamis rehberinde.

14. yüzyıl: krallar için bir katedral

Surların içinde gözün önce Gotik bir cepheye takılır. Bu, 14. yüzyılda yapılan St. Nicholas Katedrali. Lüzinyan döneminde Kudüs kralları burada taç giyerdi. Bugün adı Lala Mustafa Paşa Camii ve hâlâ bir cami. Ziyarete gidersen kıyafetine dikkat et ve namaz vakitlerine saygı göster.

Aynı dönemin başka izleri de etrafa dağılmış: Rumların St. George Kilisesi’nin yıkıntısı ve yan yana duran İkiz Kiliseler. Çatısız kemerlerin altında yürümek Gazimağusa’nın en sevilen sessiz yürüyüşlerinden.

16. yüzyıl: Venedik surları

Kaleiçi’ni saran surlar 16. yüzyılda Venedikliler tarafından yapıldı. Şehre bugün de bu duvarların kapılarından girersin. Kara Kapısı (Ravelin) karadan gelenleri karşılar, Deniz Kapısı limana açılır. Surların bir köşesinde Canbulat burcu ve müzesi var.

Othello Kalesi ve Shakespeare bağlantısı

Deniz Kapısı’nın yanındaki Othello Kalesi, şehrin Shakespeare’le olan bağı. Kale, Shakespeare’in Othello’suyla anılır. Duvarların üstüne çık; limana ve şehre bakmak için güzel bir yer.

Osmanlı yüzyılları: bir cami ve bir şairin hücresi

Katedral camiye dönüştü ve Lala Mustafa Paşa adını aldı; Gotik taşın içinde bugün ezan okunur. Bu dönemin en çok anlatılan hikâyesi ise bir hücre: Osmanlı şairi Namık Kemal burada tutuldu. Bugün Namık Kemal Zindanı bir müze, surların içinde. Kısa bir ziyaret, ama Türkiye’den gelenler için akılda kalan bir durak.

1974: Maraş’ın çiti

Şehrin güney ucundaki Maraş (Varosha), 1974’ten sonra Türk ordusu tarafından çitle kapatılan bir tatil semti. O günden beri boş. Birleşmiş Milletler bölgenin iadesini istiyor. Konu siyasi olarak hassas; burada yalnızca gezi bilgisi veriyoruz.

1979: şehre bir üniversite geliyor

Doğu Akdeniz Üniversitesi (DAÜ) 1979’da kuruldu ve Gazimağusa’yı bir öğrenci şehrine çevirdi. Bugün burada on binlerce öğrenci var. Sonuç: uygun fiyatlı yemek, geç saatler ve canlı bir şehir. KARTAL de bu şehrin bir parçası; tavla masası ve PlayStation, arkadaşlarla buluşmanın bir yolu. Ne yiyeceğini merak ediyorsan Kıbrıs yemekleri rehberine bak.

2015: Othello Kalesi yeniden açılıyor

Uzun bir restorasyondan sonra Othello Kalesi 2015’te ziyaretçilere yeniden açıldı. Surların içindeki gezinin bel kemiği artık bu kale. Giriş ve saatler değişebilir; gitmeden önce kontrol et.

2018 ve 2020: bir kapı ve bir çit açılıyor

2018’de Gazimağusa’nın hemen yanında Derinya geçiş noktası açıldı; güneye ya da güneyden buraya gelen için en yakın kapı bu. Ayrıntılar sınır kapıları rehberinde.

Ekim 2020’de Kapalı Maraş’ın bir kısmı ziyaretçilere açıldı. Giriş ücretsiz. Yalnızca işaretli rotalarda gezersin; girişte bisiklet ve elektrikli scooter kiralanır. Binalara girmek, bir şey almak ve drone uçurmak yasak; askerleri ve askerî noktaları fotoğraflama. İçerideki plaj kullanılabiliyor. Saatler mevsime göre değişir, girişteki panoya bak. Gezi için Kapalı Maraş rehberi, denize girmek için Glapsides ve Palm Beach’i anlatan plaj rehberi hazır.